وبلاگ دکتر پریسا

2.jpg

زمان مطالعه : ۱۰ دقیقه

افراد زیادی هستند که با مشکل داغ شدن کف پا، به خواب رفتن کف پا به مطب مراجعه می کنند.

معمولا همه ی ما مشکل خواب رفتن دست یا پا رو تجربه کردیم. معمولاً دلیلی برای نگرانی وجود نداره و ممکنه این مشکل در اثر فشار بر اعصاب وقتی که مدت زیادی در یک موقعیت بودید ایجاد شده باشه و هنگام حرکت باید این احساس داغی کف پا از بین بره.

اما تکرار مداوم این مشکل به ویژه اگه به همراه درد باشه برای افراد آزار دهنده هست و نیاز به بررسی جدی تر داره. چرا که این مشکل در صورت درمان نشدن ممکنه تشدید بشه و حتی به بقیه قسمت های پا مثل ساق پا هم منتقل بشه.

برخلاف تصور عموم که بی حسی اندام ها رو به چربی خون بالا ربط میدن، بی حس شدن یا گزگز کف پا میتونه علل مختلفی داشته باشه که شایع ترین اون به اعصاب ربط داره.
دیسک کمر و فشار روی اعصاب، دیابت، بیماری های تیروئید، کمبود ویتامین و کم خونی، سندروم پای بی قرار، آسیب اعصاب ناحیه مچ پا و پیچ خوردگی مچ پا و علل روانی مهمترین علل بروز این مشکل هستن.

بنابراین اگه مدت زیادی هست که این مشکل رو دارید بهتره علت این مشکل رو به صورت اساسی بررسی کنید.

علائم بی حسی کف پا

سوزن سوزن شدن در پا یکی از نگرانی های معمول هست. بعضی از افراد در برخی مواقع گزگز پا رو حس می کنند. همچنین ممکنه پاها علاوه بر بی حسی احساس درد داشته باشن.

بسیاری از افراد همراه با بی حسی در پاها ، علائم اضافه ای رو همزمان یا به طور متناوب تجربه می کنند مثل:

مور مور شدن کف پا

احساس سوزش

احساس قلقلک یا خارش

احساس خزیدن چیزی در زیر پوست

مشکل در راه رفتن

حساسیت به لمس پا

کبودی

احساس داغی در پا

ورم و قرمز شدن پا

۱۲ علت شایع بروز بی حسی کف پا

همونطور که گفتیم غالباً ، پاهای فرد به دلیل حالت بدنی موقتی بی حس میشه. با این حال ، بی حسی مزمن یا طولانی مدت در پا تقریباً همیشه نشانه یک بیماری زمینه ایه. در ادامه این علل رو بررسی میکنیم:

  1. نوروپاتی دیابتی

    برخی از افراد دیابتی دچار نوعی آسیب عصبی به نام نوروپاتی دیابتی میشن. نوروپاتی دیابتی میتونه باعث بی حسی ، سوزن سوزن شدن و داغی پا و در صورت شدید بودن ، درد پاها نیز بشه.
    دیابت یکی از مهمترین دلایل مورمور شدن کف پا است. نوروپاتی دیابتی نتیجه آسیب عصبی ناشی از افزایش قند خونه.
    برای درمانش چیکار کنیم؟ دیابت رو میشه با تغییر در سبک زندگی و چندین دارو مانند انسولین کنترل کرد. اگه شما مشکل سوزن سوزن شدن کف پا دارید پزشک باید سابقه پزشکی شما رو مطالعه کنه و ضمن معاینات فیزیکی و آزمایش خون تشخیص میده که شما مبتلا به دیابت هستید یا نه و آیا دیابت علت مور مور شدن پاهای شماست یا نه.
    بیماری نوروپاتی به وسیله تست نوار عصب و عضله قابل تشخیص است.
  2. دیسک کمر و فشار روی اعصاب

    اگه با یک فرد مبتلا به دیسک کمر در مورد بیماری اش صحبت کنید به احتمال زیاد از بی حس شدن کف پا شکایت میکنه. بله بی حسی کف پا یک علامت شایع در دیسک کمر هست و ممکنه یک فرد مبتلا به دیسک کمر در طول روز چندین بار با این موضوع مواجه بشه.
    دیسک بین مهره ای می تونه باعث  فشار اعصاب منتهی به پا بشه و در نتیجه باعث درد و گاهی اوقات گزگز یا بی حسی پا میشه. این فرآیند ساییدگی و بیرون زدگی دیسک می تونه باعث بشه عصبی که منجر به حرکت پاهای شما میشه هنگام خارج شدن از ستون فقرات فشرده بشه.
    برای درمان این مشکل لازمه که فشار از روی مهره ها برداشته بشه.بی حسی پا با درمان دیسک کمر حل میشه.
    برای درمانش چیکار کنیم ؟ اگر شما این مشکل رو دارید لازمه که به پزشک مراجعه کنید و پزشک درمانهایی مانند مصرف دارو، ورزش درمانی، استراحت و پرهیز از فعالیت سنگین، لیزر درمانی و یا جراحی دیسک کمر رو تجویز میکنه.
  3. بارداری

    احساس خارش در پاها در دوران بارداری غیرمعمول نیست. رشد رحم ، می تونه به اعصاب پایین پاها فشار وارد کنه. این باعث ایجاد احساس سوزن سوزن شدن میشه. شاید بتوانید سوزن سوزن شدن رو با یک سری کارها از بین ببرید مثلا پاهاتون رو موقع استراحت بالاتر از سطح بدن قرار بدید و موقعیت خودتون رو تغییر بدید.
    اگر سوزن سوزن شدن بدتر شد و از بین نرفت و یا با ضعف یا تورم همراه بود باید توسط پزشک معاینه بشید.
    بی حسی کف پا در بارداری
  4. کمبود ویتامین در بدن
    عدم دریافت کافی ویتامین های خاص، به خصوص ویتامین های گروه B ، میتونه باعث سوزن سوزن شدن پا بشه. علت کمبود ویتامین می تونه به دلیل رژیم غذایی نامناسب یا یک بیماری زمینه ای باشه.
    از کجا بفهمم کمبود ویتامین ب دارم ؟ برای اطمینان از وجود ویتامین های ب در بدن نیاز به آزمایش خون دارید اما بطور کلی اگر کمبود ویتامین B-12 داشته باشید ممکنه برخی از علائم زیر رو داشته باشید:
    خستگی
    تنگی نفس
    سرگیجه
    سوزن سوزن شدن و سردی در دست و پا
    سردرد
    درد قفسه سینه
    مشکلات گوارشی
    حالت تهوع
    بزرگ شدن کبد
    برای درمان کمبود ویتامین ب چیکار کنم ؟ پزشک شما یک سابقه پزشکی و خانوادگی شما رو بررسی میکنه ، معاینه فیزیکی انجام میده و از نتیجه آزمایش خون کمبود ویتامین رو تشخیص دهد.
    بسته به علت پایین بودن سطح ویتامین،ممکنه به مکمل های ویتامین یا درمان دیگه ای نیاز داشته باشید.
    بی حسی پا در اثر کمبود ویتامین
  5. مشکلات کلیوی

    نارسایی کلیه ممکنه باعث گزگز پا بشه. نارسایی کلیه می تونه دلایل زیادی داشته باشه، اما شایع ترین اون دیابت و فشار خونه.
    علائم گزگز کف پا ناشی از نارسایی کلیه عبارتند از:
    درد ، سوزن سوزن شدن و بی حسی در پاها
    گرفتگی عضلات پا
    ضعف عضلانی
    برای درمانش چیکار کنم ؟ بعد از مراجعه به پزشک ، پزشک شما ممکن است تعدادی آزمایش انجام دهد تا مشخص شود آیا نارسایی کلیه علت گزگز پا است. آزمایشات ممکن است شامل موارد زیر باشد:
    آزمایش عصبی
    تست نوار عصب و عضله که فعالیت عضلات را اندازه گیری میکنه.
    تست سرعت هدایت عصبی
    آزمایش خون
    درمان نارسایی کلیه شامل دیالیز و پیوند کلیه هست.
  6. بیماری های خود ایمنی

    بیماری های خود ایمنی بیماری هایی هستند که در اونها بدن به سلولهای خودی حمله میکنه. تعدادی از بیماری های خود ایمنی میتونن باعث گزگز پا بشن. از جمله:
    لوپوس
    ام اس
    سندرم گیلن باره
    بیماری سلیاک
    آرتریت روماتوئید (RA)
    برای تعیین اینکه آیا یک اختلال خود ایمنی باعث سوزن سوزن شدن پاهای شما شده یا نه، پزشک یک شرح حال خانوادگی و پزشکی دقیق از شما انجام میده و پس از یک معاینه فیزیکی و به احتمال زیاد تعدادی آزمایش خون متوجه مشکل شما میشه.
    درمان بیماری های خود ایمنی متفاوته و ممکنه شامل تغییرات رژیم غذایی و داروها باشه.
  7. التهاب اعصاب در اثر عفونت
    تعدادی از بیماری های عفونی می تونه باعث التهاب اعصاب بشن که در نتیجه این میتونه منجر به گزگز پا بشه.  این عفونت ها عبارتند از:
    بیماری لایم
    زونا
    هپاتیت B و C
    ایدز
    جذام
    اگه فکر می کنید ممکنه دچار بیماری های عفونی باشید ، باید به پزشک مراجعه کنید. پزشک سابقه پزشکی شما رو بررسی میکنه و به همراه یک معاینه فیزیکی  و احتمالاً تجویز آزمایش بیماری های عفونی خون مشکل شما رو تشخیص میده.
    درمانش چطوریه؟ درمان بسته به نوع عفونت شما میتونه متفاوت باشه ، اما احتمالاً شامل دارو نیز میشه.
  8. بی حسی پا در اثر عوارض جانبی داروها
    برخی از داروها میتونن به عنوان یک عارضه جانبی باعث گزگز شدن پا بشن. متداول ترین داروهایی که باعث این امر میشن، داروهایی هستند که برای مقابله با سرطان (شیمی درمانی) استفاده میشن و داروهایی که برای درمان HIV و ایدز استفاده میشن. برخی دیگه شامل داروهایی هستند که برای درمان تشنج، مشکلات قلبی و فشار خون بالا استفاده میشن.
    اگه دارویی مصرف می کنید و احساس گزگز در پاها دارید ، باید با پزشکتون مشورت کنید. پزشک تشخیص میده که آیا این مشکل یکی از عوارض جانبی داروی شما هست یا نه. بعد از اون تصمیم خواهد گرفت که آیا دوز مصرفی شما باید تغییر کنه یا نه.
    داروهای سندروم پای بی قرار
  9. گیر افتادگی عصب
    گیر افتادگی عصب میتونه باعث گزگز پا بشه. گیر افتادگی عصب ممکنه به دلیل آسیب دیدگی یا تورم باشه.

    گیر افتادگی عصب زمانی رخ میده که فشار زیادی به عصب توسط بافت های اطراف مانند استخوان ها ، غضروف ها ، عضلات یا تاندون ها وارد بشه. این فشار عملکرد عصب را مختل میکنه و باعث درد ، گزگز ، بی حسی یا ضعف میشه.گیر افتادگی عصب میتونه در تعدادی از نقاط بدن شما ایجاد بشه.
    در گیر افتادگی عصب ممکنه شما مواردی مثل درد در پا، حساس شدن پا و کاهش دامنه حرکت رو تجربه کنید.
    برای درمانش چه کاری انجام بدیم؟ اول لازمه که به پزشک مراجعه کنید تا ضمن معاینه فیزیکی شما تشخیص بده که مشکل گیرافتادگی عصب دارید یا نه. برای این کار ممکنه از شما تست نوار عصب و عضله گرفته بشه و یا به آزمایشات سونوگرافی یا ام ار ای نیاز باشه.
    درمان گیر افتادگی عصب ممکنه شامل موارد زیر باشه:
    استراحت و عدم انجام فعالیت سنگین
    دارو
    فیزیوتراپی
    در مواقعی جراحی.
  10.  قرار گرفتن در معرض سموم
    قرار گرفتن در معرض برخی مواد شیمیایی و سمی میتونه باعث گزگز پا بشه. همچنین ممکنه باعث درد ، بی حسی ، ضعف و مشکل در راه رفتن نیز بشه.
    بعضی از سموم که در صورت بلعیدن یا جذب شدن از طریق پوست میتونن باعث گزگز پا بشن
    آرسنیک
    تالیوم
    حشره کش های آلی
    الکل
    برخی از داروهای گیاهی
    ضد یخ
    چسب
    تشخیصش چطوریه؟ تشخیص اینکه گزگز پا به علت قرار گرفتن در معرض سموم باشه دشواره. پزشک شما شرح حال پزشکی ، شامل جزئیات مربوط به محیط کار و خانه شما ، رژیم غذایی شما و هرگونه مکمل دیگه ای رو که مصرف می کنید بررسی میکنه. ممکنه همچنین آزمایش های دیگه ای از جمله آزمایش خون لازم باشه.
    درمانش چطوریه؟ درمان ممکنه شامل داروها ، اقدامات ایمنی و تغییر در محل کار یا خانه باشه تا فرد کمتر در معرض سموم قرار بگیره.
  11. اختلالات تیروئید
    کم کاری یا پرکاری تیروئید میتونه علت اختلالات حسی از جمله بی حسی دست و پا باشه. از اونجا که تیروئید یک اختلال هورمونیه و تعادل هورمون ها رو در بدن تغییر میده، این ممکنه باعث ورم کردن بدن شما بشه و به اعصاب شما فشار وارد کنه.

    تشخیص و درمانش چطوریه؟ تشخیص علائم تیروئید سخته و بهتره اگه دچار سوزش کف پا هستید به یک متخصص ارتوپدی مراجعه کنید.

  12. علل ناشناخته
    گاهی اوقات افراد احساس سوزن سوزن شدن در پاها می کنند و علت مشخصی نداره. پزشکان این بیماری رو ناشناخته یا”ایدیوپاتیک” می نامند.

    این وضعیت بیشتر در افراد بالای ۶۰ سال دیده میشه. هنگام ایستادن یا راه رفتن ممکنه علائم گزگز ، درد ، بی حسی ، ضعف و عدم ثبات رو تجربه کنید.
    تشخیصش چطوریه؟ پزشک شما معاینه جسمی رو انجام میده و تعدادی آزمایش انجام میده تا مواردی رو که می تونه باعث علائم شما بشه رو رد کنه.
    درمان ممکنه شامل موارد زیر باشه:
    داروی مسکن
    اقدامات ایمنی
    تجویز کفش مخصوص

چگونگی تشخیص بی حسی کف پا

تشخیص بی حسی در دست یا پا نیاز به بررخی آزمایشات و تست ها داره از جمله :
آزمایش خون

معاینه مایع مغزی نخاعی.

تست نوار عصب و عضله

سی تی اسکن

ام ار آی

نمونه برداری عصب.

نمونه برداری پوست برای بررسی انتهای رشته های عصبی

روش های درمان گزگز کف پا

درمان مناسب بی حسی کف پا کاملاً به علتش بستگی داره.
درمان دارویی :

گزینه های پزشکی برای بهبود بی حسی طولانی مدت در کف پاها شامل موارد زیره که باید حتما با مشورت پزشک مصرف بشه:

داروهای ضد افسردگی. برخی از داروهای ضد افسردگی مثل دولوکستین و میلناسیپران برای درمان فیبرومیالژی تایید شده هستند.

کورتیکواستروئیدها. بعضی از کورتیکواستروئیدها می توانند به کاهش التهاب مزمن و بی حسی مرتبط با بیماری هایی مثل MS کمک کنند.

گاباپنتین و پرگابالین. داروهایی که سیگنال عصبی رو مسدود یا تغییر میدن و میتونن به کاهش بی حسی مرتبط با بیماری هایی مثل فیبرومیالژی ، MS و نوروپاتی دیابتی کمک کنند.

درمانهای خانگی :
اگر دچار بی حسی یا گزگز در پاها هستید باید با پزشک خودتون مشورت کنید تا شما رو در مورد بهترین دوره درمان خود توصیه کنه همچنین مواردی وجود داره که می توانید در خانه برای کاهش علائم خود انجام دهید ، که شامل موارد زیره:

  • استراحت و عدم انجام فعالیت سنگین: اگه بی حسی کف پای شما در اثر آسیب یا صدمه باشه استراحت و در خانه ماندن به بهبود شما کمک میکنه و از آسیب های بعدی جلوگیری میکنه.
  • استفاده از یخ : برای برخی شرایط مانند سندرم تونل تارس یا آسیب دیدگی ، ایجاد سرما در ناحیه آسیب دیده میتونه بی حسی و درد رو کاهش بده. اما بیش از ۲۰ دقیقه از یخ استفاده نکنید.
  • حرارت و گرما : برای بعضی از افراد ، استفاده از کمپرس حرارتی در ناحیه بی حس میتونه باعث افزایش خونرسانی و همزمان شل شدن عضلات بشه. این میتونه شامل گرمای خشک ناشی از پد های گرمایشی یا گرمای مرطوب حوله های بخارپز یا بسته های گرم کننده مرطوب باشه. همچنین میتونید حمام یا دوش آب گرم براتون مناسبه.
  • ماساژ: ماساژ دادن پاها باعث افزایش گردش خون و همچنین کمک به تحریک اعصاب و عضلات میشه که میتونه عملکرد اونها رو بهبود ببخشه.
  • استفاده از بریس و ابزار های حمایتی: برای افرادی که فشار زیادی به اعصاب وارد میشه ، بریس ها میتونن به کاهش فشار و هرگونه درد و بی حسی بعدی کمک کنند. کفش های طبی نیز میتونه کمک کننده باشه.
  • ورزش: عدم انجام ورزش مناسب میتونه باعث ضعف قلب و رگ های خونی بشه و توانایی اونها رو در پمپاژ خون به اندام تحتانی کم کنه. فعالیت هایی مثل یوگا ، پیلاتس و … میتونن جریان خون رو تقویت کرده و التهاب یا درد مزمن رو کاهش بدن.
  • تکنیک های ذهنی و کاهش استرس: افرادی که مبتلا به بیماری هایی هستن که باعث بی حسی مزمن میشن مثل ام اس و فیبرومیالژی، باید سعی کنند روی این موضوع متمرکز باشن که بی حسی اغلب کوتاه مدته و خود به خود برطرف میشه. استرس علائم اختلالات سیستم عصبی مرکزی رو بدتر میکنه. پس لازمه که تکنیک های مدیتیشن رو چند روز یک بار انجام بدن.
  • حمام پا با نمک : قرار دادن پاها در نمک اپسوم ممکنه به تسکین علائم کمک کنه. نمک اپسوم پر از منیزیمه که می تونه گردش خون رو افزایش بده. تصور میشه منیزیم میتونه به درمان بی حسی و سوزن سوزن شدن کمک کنه و به طور بالقوه از عود مجدد این مشکل جلوگیری کنه.
  • تنظیم خواب : مطالعات نشون میده که در بسیاری از شرایط بی حسی کف پا با کمبود خواب مناسب بدتر میشه.
  • رژیم غذایی مناسب. سو تغذیه ، به ویژه کمبود ویتامین B ،میتونه باعث آسیب عصبی و در نهاست منجر به بی حسی اندام ها بشه. دریافت ویتامین ها و سایر مواد مغذی کافی نیز میتونه التهاب و درد مزمن رو که میتونه باعث بی حسی بشه کاهش بده.

پیشگیری از بی حسی کف پا


اقداماتی مثل تغییر سبک زندگی و کاهش فاکتورهای ریسک ابتلا به برخی بیماری ها مثل دیابت و فشار خون میتونه از خطر ابتلای شما به بی حسی کف پا جلوگیری کنه. همچنین استفاده از پوزیشن مناسب هنگام نشستن و راه رفتن و عدم فشار به مچ پا میتونه احتمال بروز این مشکل رو کاهش بده.

چرا پاها در خواب سوزن سوزن می شوند؟

احساس اینکه وقتی شب در رختخواب دراز می کشید پای شما می سوزه می تونه نشانه ای از نوروپاتی محیطی که یک نوع آسیب عصبی هست باشه. تقریباً نیمی از افراد دیابتی در صورت آسیب رساندن به گلوکز اضافی به دیواره رگ های خونی که باعث تغذیه اعصاب میشن ، نوعی آسیب عصبی پیدا می کنند.

شایعترین علت احساس سوزش در پاها در خواب آسیب عصبی هست که اغلب مربوط به دیابت است. علل احتمالی دیگه ای نیز وجود داره. درد ناشی از سوزش کف پا در خواب میتونه متناوب یا مداوم باشه و از خفیف تا شدید باشه.
سوزش و گزگز پاها در خواب همچنین ممکنه مرتبط با مشکل سندروم پای بی قرار باشه.
گزگز پا در خواب

آیا بی حسی کف پا یک مشکل جدی است؟ چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟


اگر احساس سوزن سوزن شدن در پاها دارید که تکرار شونده هست و از بین نمیره و یا همراه با درده یا در راه رفتن شما مشکل ایجاد کرده ، باید به پزشک مراجعه کنید. اگر نتونید پاهاتون رو به درستی احساس کنید ممکنه در معرض خطر سقوط باشید.
زمانی با پزشک درباره بی حسی کف پا صحبت کنید که:

مشکل شما به عادت های وضعیتی یا عوامل سبک زندگی ، مانند لباس تنگ و کفش ارتباط نداره.

به مدت طولانی ادامه داره.

با علائم مزمن دیگه ای همراهه.

با تغییرات دائمی یا طولانی مدت در رنگ پوست ، شکل یا درجه حرارت پاها همراهه.

تمرین های ورزشی برای بهبود سوزش کف پا

حرکت اول : کشش ماهیچه ساق پا
رو به روی دیواری بایستید و یک پا رو به سمت عقب و پای مخالف رو به سمت دیوار بکشید. زانوی پای جلویی شما باید کمی خم بشه. در حالی که پاشنه پای پشتی رو به زمین فشار میدید ، به جلو خم بشید.عضله ساق پا در عقب باید احساس کشیدگی کنه. اگر احساس کشیدگی نمی کنید ، ممکنه لازم باشه که پای عقب رو عقب تر ببرید.
ورزش های بهبود بی حسی کف پا

حرکت ۲: کشش همسترینگ نشسته

در قسمت انتهایی یک صندلی محکم بشینید. یک پا رو جلوی بدن با پاشنه روی زمین صاف کنید.

ستون فقرات رو صاف کنید و لگن رو به جلو بچرخونید.این کشش را به مدت ۳۰ ثانیه حفظ کنید.
ورزش های بی حسی کف پا

حرکت ۳ : کشش حوله

کشش حوله اگه قبل از خوابیدن و رفتن به رختخواب انجام بشه در کاهش درد موثره. بنشینید و پای درگیر رو دراز کنید. حوله ای را در اطراف پا قرار دهید و به آرامی به سمت خودتون بکشید ، باید در عضله ساق پا احساس کشیدگی کنید. ۴۵ ثانیه نگه دارید. ۲-۳ بار حرکت رو تکرار کنید. هر روز ۶-۴ بار تکرار کنید.

 

ورزش های بی حسی کف پا

 

 

اگه شما هم مشکل بی حسی کف پا دارید علائمتون رو  کامنت کنید. اگه تمرین ها رو انجام دادید نتیجه رو بنویسید. در صورت نیاز به مشاوره با شما تماس میگیریم. در صورتی که تمایل به ویزیت شدن دارید من دکتر پریسا یوسف فام روزهای فرد در مطلبم هستم. فقط حتما قبلش وقت رزرو کنید.
دکتر پریسا

رزرو وقت با دکتر پریسا  


2-1.jpg

مدت زمان مطالعه : ۵ دقیقه

 

اکثر افرادی که دچار سندروم پای بی قرار هستند با علائمی مثل احساس درد شدید در پا به خصوص در هنگام شب و در خواب، احساس بی اعصاب شدن پا، احساس سوزش در پا یا سوزن سوزن شدن به پزشک مراجعه می کنند.

این افراد از تکان های بیش از حد پاها در خواب یا نشستن به مدت زیاد شاکی هستند. این گرفتگی و حرکت دائم پاها خواب شیرین رو برای افراد عذاب آور کرده. اونها مدام احساس میکنن که باید پاهاشون رو ماساژ بدن، فشار بدن یا راه برن . اگر شما یا اطرافیانتون دچار این مشکل هستید این مقاله اطلاعات خوبی در مورد این مشکل و روش های درمانش در اختیارتون میذاره.

سندروم پای بی قرار چیست؟

سندرم پاهای بی قرار (RLS) یه بیماری شایعه که غالباً یا تشخیص داده نمیشه یا تشخیص نادرسته و مدیریت و روند درمان اون ضعیفه . این اختلال در داراز مدت با احساس ناراحتی در عمق پاها در حال استراحت ایجاد میشه که فرد رو مجبور به حرکت می کنه. علائم در شب بدتر میشه و این اختلال در خواب بیشتر شایعه.

سندروم پای بیقرار در ۷ تا ۱۱ درصد از جمعیت کشورهای غربی رخ میده و بسیاری از این افراد علائم اذیت کننده ای رو تجربه می کنند. افرادی که دچار این مشکل هستن تنها راه متوقف کردن درد را در درگیرشدن با پا یا حرکت دادن اون میبینن.

انواع سندروم پای بی قرار

این مشکل در دو نوع اولیه و ثانویه در افراد شایع هست. سندروم پای بی قرار اولیه معمولا علت بروزش مشخص نیست اما در دو سوم افراد بصورت ژنتیکی رخ میده و ممکنه از کودکی این مشکل وجود داشته باشه و تا آخر عمر ادامه پیدا کنه.

همچنین سندروم پای بی قرار ثانویه که ژنتیکی نیست و کاملا ناگهانی در افراد به وجود میاد و  ممکنه به تعدادی از بیماری ها از جمله کمبود آهن ،دیابت، بارداری و نارسایی کلیه و شاید نوروپاتی ربط داشته باشه.

هرچند علت دقیق سندروم پای بی قرار مشخص نیست اما به نظر میرسه به اختلال در انتقال عصبی دوپامین ربط داشته باشه. دوپامین یک پیام رسان مهم مغزه که در تنظیم حرکات بدن تاثیر داره.بعضی داروها مثل داروهای ضد افسردگی بر عملکرد دوپامین تاثیر میذارن.

علل سندروم پای بی قرار

نشانه ها(علائم) ابتلا به سندروم پای بی قرار چیست؟

همونطور که اشاره شد از نشانه های سندروم پای بی قرار احساس گرفتگی در پا هست که واضح ترین علامت اون تمایل به حرکت دادن شدید پا هست.

از علائم دیگه ای که در بیماران مشاهده میشه که بروز اونها در عصر یا شب بیشتر هست میشه به احساس ناخوشایند و غیرمعمول در عمق پا (مثل درد، خارش، گزگز، نبض زدن…) اشاره کرد . این وضعیت همچنین میتونه در مناطق دیگر مثل بازوها ، قفسه سینه یا سر اتفاق بیفته. این افراد معمولا به دلیل اینکه خواب مناسب ندارن معمولا بی انرژی، خسته، افسرده و گاها همراه با ضعف در سیستم ایمنی و سایر ضعف های جسمانی هستند.

۱۳ عامل موثر در به وجود آمدن سندروم پای بی قرار

همونطور که گفتیم علت این بیماری به طور دقیق مشخص نیست. در برخی از موارد این یک بیماری ژنتیکیه و از والدین به فرزندان منتقل میشه. در۹۲٪ بیماران مبتلا به RLS یکی از بستگان درجه یک با این اختلال مواجه هستند و این افراد عموما قبل از ۴۵ سالگی به این اختلال دچار میشن.

اما در مطالعات نقش یک سری عوامل و مشکلات پزشکی ثابت شده که ارتباط تنگاتنگی با بروز این مشکل دارن از جمله :

  • مقادیر کم آهن در بدن (کمبود آهن).
  • اورمیا (اختلال در عملکرد کلیه که نشانه نارسایی کلیه هست).
  • کم کاری تیروئید.
  • افسردگی
  • فیبرومیالژیا
  • بیماری پارکینسون.
  • بیماری کلیوی
  • دیابت
  • روماتیسم مفصلی
  • نوروپاتی محیطی
  • بارداری
  • دیالیز
  • داروها همچنین میتونن به در پیشرفت این اختلال تاثیرگذار باشن. چنین داروهای شناخته شده ای شامل داروهای ضد افسردگی ، داروهای آلرژی و داروهای ضد تهوع هست. کافئین ، نیکوتین و الکل هم میتونن علائم رو بدتر کنن.

چرا سندروم پای بی قرار در بارداری بیشتر شایع است؟

تقریباً یک سوم زنان باردار به بیماری سندرم پای بی قرار (RLS) مبتلا هستند. بسیاری از این افراد از قبل دچار این مشکل بوده اند و در دوران بارداری تشدید شده اما خود بارداری نیز میتونه باعث بروز این اختلال باشه.

افرادی که سندرم پای بی قرار دارن ، این مشکل رو به عنوان احساس خارش ، کشش ، سوزش ، توصیف می کنند که اصرار زیادی برای حرکت دادن پاها دارن. هنگامی که افرادا پاهای خودشون رو حرکت میدن ، احساس اغلب فروکش می کنه. این جملات از زبان زنان باردار گفته می شود که :

  • تمایل به حرکت دادن پاها دارند و گاهی اوقات با احساس ناراحتی در پاها همراهه.
  • در هنگام استراحت درد بیشتری دارند.
  • در هنگام شب درد تشدید میشه.
  • با فعالیت یا حرکت تسکین می پیدا میکنه.

سندروم پای بی قرار یکی از مهمترین دلایل اختلال خواب در دوران بارداریه (پس از نیاز به دفع ادرار و ناراحتی موضعی). این عارضه میتونه خوابیدن و همچنین کیفیت خواب رو تحت تأثیر قرار بده. کیفیت پایین خواب ممکنه منجر به خواب آلودگی در روز و عملکرد ضعیف در روز و اختلالات خلقی بشه.

معمولاً با پیشرفت بارداری شدت اون افزایش پیدا میکنه و حدود هفته ۳۰-۳۶ بارداری به اوج خودش میرسه. برای اکثر خانمها این مشکل تا حد زیادی پس از زایمان برطرف میشه.

همونطور که گفتیم علت دقیق بروز این عارضه مشخص نیست اما زنان باید از عواملی که ممکنه باعث تشدید RSL بشه از جمله خواب ناکافی ، خواب نامنظم ، کافئین و نیکوتین اجتناب کنند.

برخی از داروها ، از جمله داروهای ضد هیستامین آرام بخش ، و برخی از داروهایی که برای درمان حالت تهوع و استفراغ بارداری استفاده میشن (به عنوان مثال ، داکسی لامین و متوکلوپرامید) ممکنه بروز این اختلال رو تشدید کنن.

یوگا ، ماساژ و جوراب زنانه فشرده سازی پا نیز ممکنه مفید باشده. زنان باید از نظر کمبود آهن بررسی بشن و در صورت لزوم مکمل آهن تجویز بشه.

بارداری و سندروم پای بی قرار

درمان سندروم پای بی قرار

سندروم پای بی قرار روش های درمان مختلفی داره.از اونجایی که این مشکل روی زندگی بیمار به ویژه خواب اونها تاثیر میذاره ممکنه زندگی اونها رو با مشکل رو به رو کنه. پس درمان اون بسیار اهمیت داره.

سندرم پاهای بی قرار خفیف که با یک بیماری زمینه ای در ارتباط نیست ، فقط با چند تغییر در سبک زندگی قابل کنترله. اگر علائم شدیدتر باشه ، ممکنه به دارو نیاز باشه.

سندرم پاهای بی قرار که ناشی از یک بیماری زمینه ایه ، اغلب با روش هایی قابل درمانه. به عنوان مثال ، کم خونی فقر آهن با مصرف مکمل های آهن قابل درمانه.

اگر سندروم پای بی قرار با بارداری همراه باشه ، معمولاً ظرف ۴ هفته پس از تولد خود به خود از بین میره.

تغییر سبک زندگی : کمی تغییر در سبک زندگی ممکنه برای کاهش علائم سندرم پاهای بی قرار کافی باشه. به عنوان مثال

  • از مصرف محرک هایی مثل کافئین، الکل و … در هنگام شب خودداری کنید.
  • مصرف سیگار را ترک کنید.
  • ورزش منظم روزانه داشته باشید(از ورزش در هنگام خواب یا نزدیک به خواب خودداری کنید)
  • عادت خواب خود را بهبود دهید.ساعت خواب منظم داشته باشید. از خوردن کافئین قبل از خواب پرهیز کنید.
  • از داروهایی که علائم رو تحریک می کنند و یا باعث تشدید اونها میشن با مشورت پزشک اجتناب کنید.

در طی گذارندن یک دوره سندرم پاهای بی قرار ، اقدامات زیر ممکنه به تسکین علائم شما کمک کنه:

پاها را ماساژ دهید.

در پایان روز حمام گرم بگیرید.

استفاده از کمپرس گرم یا سرد بر روی عضلات پا.

انجام فعالیتهایی که ذهن شما را منحرف می کنه ، مثل خوندن کتاب یا تماشای تلویزیون.

تمرینات آرامشی مثل یوگا یا تای چی.

راه رفتن و کشش.

چه داروهایی برای درمان سندروم پای بی قرار مناسب است؟

آگونیست های دوپامین:  اگه علائم مکرر سندرم پای بی قرار رو تجربه می کنید ، ممکنه آگونیست های دوپامین توصیه بشه .این داروها با افزایش سطح دوپامین که اغلب در پی این اختلال کم شده ، کار می کنن.

آگونیست های دوپامین که ممکنه توصیه بشن عبارتند از:

روپینیرول

پرامی پکسول

داروی موضعی روتیگوتین

این داروها می تونن گاهاً خواب آور باشن ، بنابراین باید هنگام رانندگی یا استفاده از ابزار یا ماشین آلات محتاط باشید. سایر عوارض جانبی احتمالی می تواند شامل حالت تهوع ، سرگیجه و سردرد باشد.

اگر هنگام مصرف یک آگونیست دوپامین حالت تهوع داشته باشید ، ممکنه به شما دارو داده بشه تا در این مورد کمک کند (داروی ضد قارچ).

اختلال کنترل تکانه (ICD) یک عارضه جانبی کمتر شایع است که گاهی اوقات با آگونیست های دوپامین همراهه. افراد مبتلا به ICD قادر به مقاومت در برابر انجام کارهای آسیب زننده برای خود یا دیگران نیستند.

داروهای سندروم پای بی قرار

باید ها و نباید های ورزشی در مواجهه با سندروم پای بی قرار


 حداقل سه روز در هفته ورزش کنید.

خیلی نزدیک به زمان خواب ورزش نکنید. از ورزش سه تا چهار ساعت قبل از خواب خودداری کنید.

از انجام ورزش های با شدت بالا و زیاد خودداری کنید.

به ورزش های کم تأثیر و کم شدت پایبند باشید.

حرکت اسکات ملایم را امتحان کنید.

دو هفته یکبار ماساژ انجام دهید.

کشش پا را امتحان کنید.

تمرینی را پیدا کنید که برای شما اثربخش است.

معرفی تمرین های ورزشی برای درمان سندروم پای بی قرار

در اینجا قصد داریم سه تمرین ورزشی که برای بهبود این اختلال کمک کننده هست رو معرفی کنیم.

تمرین شماره ۱ :

روی شکم دراز بکشید و بازوها رو روی زمین قرار بدید، دست ها را کمی جلوتر از شانه ها قرار بدید. باسن رو منقبض کنید ، ناف رو به ستون فقرات بکشید و سر و سینه را از قسمت کششی ستون فقرات به سمت بالا از زمین بلند کنید. به آرامی پایین بیایید و پایین بیایید. دم برای بلند کردن ، بازدم برای پایین آوردن. پاها و باسن ها رو همیشه روی زمین نگه دارید . این کار رو شش بار تکرار کنید.

تمرین سندروم پای بی قرار

تمرین شماره ۲ :

روی زمین نشسته، پای چپ رو صاف قرار بدید و پای راست رو به طرف پهلو جمع کنید(مثل عکس). به جلو خم بشید و پشت پا رو به مدت ۶ ثانیه نگه دارید. جای پاها رو عوض کنید.

تمرین سندروم پای بی قرار

تمرین شماره ۳:

روی زمین بنشینید و پاها رو صاف کنید. خم بشید و سر خودتون رو به زانو برسونید و مچ پا رو ۶ ثانیه نگه دارید.

تمرین سندروم پای بی قرار

تمرین شماره ۴:

به پشت بخوابید و زانوها رو خم کنید. باسن را به سمت بالا ببرید و دست ها را زیر خود مشت کنید و به زمین فشار دهید. ۳ ثانیه به همین حالت بمانید و سپس کمر را به زمین فشار دهید.

تمرین سندروم پای بی قرار

اگر شما هم سندروم پای بی قرار رو تجربه کردید ، میتونید در قسمت نظرات از تجربیاتتون بگید و سوالاتتون رو بپرسید.

اگر قصد دارید برای درمان این اختلال اقدام کنید میتونید برای ویزیت به مطب من مراجعه کنید.

دکتر پریسا

رزرو وقت با دکتر پریسا  


حقوق تمامی محتوا برای دکتر پریسا محفوظ است.